Varijabilnosti kondicionog indeksa zidnog guštera (Podarcis muralis Laurent, 1768) u urbanoj populaciji (Beograd, Srbija)

Abstract

Kondicioni indeks tela predstavlja odnos između mase i dužine tela jedinke, a koristi se za procenu zdravstvenog stanja jedinki, predviđanje reproduktivnog uspeha i stope preživljavanja jedinki. Na varijabilnost kondicionog ideksa utiču brojni faktori: sezona, pol, kvalitet staništa, antropogeni uticaj, stopa predacije i dr. U antropogenim sredima većina vrsta suočena je sa brojnim pritiscima i veoma mali broj može da opstane i da se adaptira na takve uslove. Zidni gušter (Podarcis muralis) je vrsta koja se često sreće u urbanim sredinama, i veoma je pogodna kao model sistem iz grupe gmizavaca za istraživanje u atropogenim sredinama. Osnovni cilj ovog rada bio je ispitivanje varijabilnosti kondicionog indeksa pre i nakon brumacije, uzimajući u obzir faktore pol i rep (ceo ili regenerisan). Analizirano je ukupno 97 adultnih jedinki (52 jedinke pre brumacije i 45 jedinki nakon brumacije) iz Beograda. Rezultati ANOVE su pokazali da se kondicioni indeksi značajno razlikuju između polova (F=47.27, p<0.001), pa su razlike po sezonama testirane za svaki pol posebno. Kondicioni indeks je bio manji posle brumacije i kod mužjaka (F=8.29, p=0.006) i kod ženki (F=4.26, p=0.045), zbog toga što se gušteri ne hrane tokom brumacije, već koriste prethodno uskladištene energetske rezerve. U urbanim sredinama temperatura sredine u zimskim mesecima je uglavnom viša, što tokom brumacije može uticati na povećanu aktivnost guštera i veću potrošnju energije iz nakupljenih rezervi. Vrednosti kondicionih indeksa kod jedinki sa celim i regenerisanim repom bile su slične (F=3.84, p=0.053).